Thông qua các hoạt động như: tài trợ, viện trợ, sử dụng cố vấn, chuyên gia tác động trực tiếp hoặc gián tiếp đến các chiến lược, chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, nhằm hướng lái con đường phát triển của cách mạng Việt Nam theo con đường phát triển tư bản chủ nghĩa. Để thực hiện chiến lược này, chúng tìm mọi thủ đoạn tác động vào nội bộ của Đảng ta, dẫn đến quá trình “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”. Từ cơ sở lý luận và thực tiễn, bài viết nghiên cứu làm rõ vấn đề “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong cán bộ, đảng viên và đề xuất các giải pháp phòng, chống.

Trước khi phân tích làm rõ vấn đề“tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”, trong cán bộ, đảng viên, chúng ta tìm hiểu một số khái niệm có liên quan. Theo Đại từ tiếng Việt: “Diễn biến” là biến đổi theo chiều hướng nào đó; “chuyển hóa” là biến đổi từ dạng này, hình thái này sang dạng khác, hình thái khác. Trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, từ góc độ chính trị và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam cho thấy: “Tự diễn biến” là quá trình thay đổi theo chiều hướng tiêu cực về tư tưởng chính trị của con người, cán bộ, đảng viên. “Tự chuyển hóa” là sự nối tiếp của quá trình“tự diễn biến”, nhưng ở cấp độ cao hơn. Đó là sự chuyển hóa về bản chất chính trị của cán bộ, đảng viên và tổ chức đảng, trở thành thù địch, đối lập với Đảng Cộng sản và chế độ xã hội chủ nghĩa.

Vấn đề“tự diễn biến” xét từ góc độ sự suy thoái về mặt chính trị tư tưởng, đạo đức, lối sống dẫn đến “tự chuyển hóa” trong tổ chức, con người; trước hết là trong tổ chức Đảng, tổ chức bộ máy Nhà nước, đội ngũ cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ chủ chốt. Điều này thực tế đã diễn ra ở Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa ở Đông Âu trước đây.

Nhận thức rõ tính chất nguy hiểm của “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” do tác động của “diễn biến hòa bình” đối với sự tồn vong của Đảng và chế độ xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Hội nghị Trung ương 4, khóa XII ban hành Nghị quyết về xây dựng, chỉnh đốn Đảng (Nghị quyết Trung ương 4, khóa XII), nhấn mạnh: “Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên chưa bị đẩy lùi, có mặt, có bộ phận diễn biến tinh vi, phức tạp hơn…” và “Tình hình mâu thuẫn, mất đoàn kết nội bộ không chỉ ở cấp cơ sở mà ở cả một số cơ quan Trung ương, tập đoàn kinh tế, tổng công ty. Nhiều tổ chức đảng, đảng viên còn hạn chế trong nhận thức, lơ là, mất cảnh giác, lúng túng trong nhận diện và đấu tranh, ngăn chặn “tự diễn biến”, “tự chuển hóa”; việc đấu tranh phản bác những luận điệu sai trái, xuyên tạc của các thế lực thù địch, tổ chức phản động, phần tử cơ hội bất mãn chính trị còn bị động, thiếu sắc bén và hiệu quả chưa cao”.

 

Quang cảnh Hội nghị Trung ương 4 khoá XII (ảnh QV)

Theo đó, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong cán bộ, đảng viên ở nước ta hiện nay nói chung và tỉnh Cà Mau nói riêng được đề cập ở đây là quá trình “tự diễn biến” theo chiều hướng suy thoái. Và từ “tự diễn biến” đến một mức độ nào đó sẽ chuyển sang “tự chuyển hóa” trong cán bộ, đảng viên, có thể từng người đến đội ngũ. Nguy hiểm hơn là từ “tự chuyển hóa” con người, đội ngũ cán bộ, đảng viên có thể dẫn đến “tự chuyển hóa” của cả một tổ chức, nhất là tổ chức đảng và cả hệ thống chính trị, nếu chúng ta không có những biện pháp phòng, chống hữu hiệu.

“Tự diễn biến” trong cán bộ, đảng viên hiện nay có thể được biểu hiện ở cả trong nhận thức chính trị, đạo đức, lối sống, tư ưởng, niềm tin và ý chí quyết tâm hành động với các biểu hiện cụ thể, như: Suy giảm về nhận thức, về tư tưởng chính trị, ngày càng xa rời mục tiêu của CNXH, xa rời lý tưởng chiến đấu vì độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, xa rời chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, xa rời đường lối của Đảng. Suy giảm niềm tin vào thắng lợi của chủ nghĩa xã hội, thắng lợi của công cuộc đổi mới đất nước, vì độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Suy giảm niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý, điều hành của Nhà nước, phẩm chất và năng lực của đội ngũ cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ chủ chốt. Suy giảm về phẩm chất,  đạo đức, lối sống, ngày càng xa rời những phẩm chất, chuẩn mực đạo đức, lối sống xã hội chủ nghĩa, trượt dần sang đạo đức, lối sống tư sản, quay về với những thói hư, tật xấu của đạo đức, lối sống phong kiến.

“Tự diễn biến” trong cán bộ, đảng viên có thể diễn ra trước hết trong mỗi con người cán bộ, đảng viên với các mức độ và biểu hiện cụ thể khác nhau về phẩm chất chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống. Nếu không được phát hiện, phòng, chống kịp thời sẽ dần dần lan rộng nhiều chiều hướng: Từ cán bộ cấp thấp đến cán bộ cấp cao và ngược lại; từ một số ít cán bộ, đảng viên đến số đông cán bộ, đảng viên; từ cá nhân mỗi cán bộ, đảng viên đến tổ chức mà cá nhân cán bộ, đảng viên đó đang công tác, sinh hoạt.

Từ phân tích các biểu hiện trên, chúng ta thấy rằng tác hại của “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” của cán bộ, đảng viên không chỉ đối với vai trò của cán bộ, đảng viên mà còn đối với vai trò và sự lãnh đạo của Đảng; vai trò và sự quản lý, điều hành của bộ máy Nhà nước và của chính quyền các cấp; của các tổ chức chính trị - xã hội và đối với sự tồn vong của chế độ ở nước ta. Vì tác hại của “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong con người cán bộ được biểu hiện: cán bộ sẽ dần dần bị suy giảm về bản chất cách mạng, xa rời mục tiêu, lý tưởng của Đảng, xa rời hệ tư tưởng của giai cấp công nhân, chủ nghĩa Mác- Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; sa súc về phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực, phương pháp, tác phong công tác, không còn giữ được vai trò là “gốc” của mọi công việc, cuối cùng sẽ dẫn đến sự biến chất, sự chuyển hóa của đảng viên.

trong cán bộ, đảng viên là: Từ những hạn chế, yếu kém của cán bộ, đảng viên sẽ làm cho nhân dân suy giảm và mất dần niềm tin vào vai trò lãnh đạo của Đảng, sự quản lý, điều hành của Nhà nước đối với xã hội, vào tính ưu việc của chế độ xã hội chủ nghĩa. Điều đó, họ sẽ không tin tưởng vào đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và sẽ dẫn đến hạn chế việc phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.“tự diễn biên”, “tự cuyển hóa”Biểu hiện tác hại của

 

Đồng chí Dương Thanh Bình, Uỷ viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh uỷ, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Cà Mau – Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị tổng kết 03 ban đảng năm 2018 (ảnh QV)

Để thực hiện có hiệu quả Nghị quyết Trung ương 4, khóa XII và quan điểm chỉ đạo của Đảng về phòng, chống suy  thoái “tự  diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong cán bộ, đảng viên, trong thời gian tới các cấp ủy, tổ chức đảng, các ngành, các cấp trong tỉnh cần tiến hành đồng bộ một số giải pháp cơ bản và cấp bách sau:

Một là, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống nhằm nâng cao nhận thức, tinh thần trách nhiệm, quyết tâm đấu tranh ngăn chặn, từng bước đẩy lùi nguy cơ “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ cán bộ, đảng viên. Theo đó, cần làm cho cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức thấy được: Tình hình suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, trong đó có những cán bộ lãnh đạo, quản lý, chủ chốt các cấp; phòng, chống sự suy thoái, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” là cuộc đấu tranh hết sức cam go, phức tạp diễn ra ngay trong nội bộ. Trong cuộc đấu tranh này, không chỉ là phê bình, tự phê bình mà bằng nhiều hình thức, biện pháp; sự quyết tâm, ý thức trách nhiệm, dám nói, dám làm vì động cơ, mục đích rõ ràng, trong sáng, vì chế độ xã hội chủ nghĩa, vì nhân dân; thực hiện nghiêm túc Quy định của Ban Chấp hành Trung ương về những điều đảng viên không được làm.

Hai là, tập trung vào công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng theo tinh thần Nghị quyết hội nghị Trung ương 4, khóa XII. Thực hiện phương châm chống và xây, xây và chống, nói đi đôi với làm. Trong công tác xây đựng Đảng, tập trung dân chủ, tự phê bình và phê bình là hai nguyên tắc cơ bản về tổ chức và sinh hoạt Đảng. Thực hiện dân chủ rộng rãi đi đôi với coi trọng kỷ cương, kỷ luật, đấu tranh phê bình và tự phê bình trong Đảng. Kiên quyết chống tư tưởng cục bộ, địa phương chủ nghĩa trong công tác cán bộ, nhất là công tác đánh giá, nhận xét, sắp xếp, bố trí, luân chuyển cán bộ. Cần tuyển chọn những cán bộ, đảng viên có đủ tiêu chuẩn về sức khỏe, chuyên môn, lập trường tư tưởng chính trị vững vàng, đạo đức, phẩm chất tốt vào bộ máy Đảng, chính quyền Nhà nước từ tỉnh đến cơ sở. Kiên quyết thanh lộc những cán bộ, đảng viên không có đức, không có tài, suy thoái, tham nhũng, thấy sai không dám đấu tranh, thấy đúng không dám bảo vệ và vi phạm kỷ luật ra khỏi cơ quan lãnh đạo Đảng, Nhà nước các cấp. Theo đó, cần coi trọng những cán bộ, đảng viên có đức, có tài mà không có đức thì không bố trí vào vị trí lãnh đạo, quản lý các cấp.

Ba là, tăng cường công tác bảo vệ chính trị nội bộ, trọng tâm là công tác bảo vệ Đảng, bảo vệ hệ thống chính trị các cấp trong tỉnh. Cụ thể là: Bảo vệ cơ sở tư tưởng chính trị, chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, bảo vệ chủ trương, đường lối, quan điểm, nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt của Đảng; bảo vệ đội ngũ cán bộ, đảng viên,…. Bảo vệ chính trị nội bộ được tiến hành bằng nhiều biện pháp công tác, song quan trọng nhất là giáo dục chính trị tư tưởng, nâng cao khả năng nhận thức, ý thức, trách nhiệm của mỗi cán bộ, đảng viên trước sự tác động “chuyển hóa” từ bên ngoài vào bên trong. Tăng cường bảo vệ chính trị nội bộ, góp phần nâng cao hiệu quả phòng ngừa, ngăn chặn sự suy thoái, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ, góp phần xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên vừa “hồng”, vừa “chuyên”.

Bốn là, tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng. Thông qua công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát nhằm sớm phát hiện và kịp thời ngăn chặn tình trạng suy thoái về tư tương chính trị, đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên và biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ. Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát cần được tiến hành có kế hoạch, có trọng tâm, trọng điểm và hiệu quả cao.

Năm là, duy trì thường xuyên cuộc vân động học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh theo Chỉ thị số 05-C/TW của Bộ Chính trị. Việc học tập và làm theo tư tửơng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh có ý nghĩa rất quan trọng và là một trong những giải pháp cơ bản để phòng, chống suy thoái,“tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ. Vì vậy, phải được tiến hành một cách nghiêm túc, thiết thực, tránh phô trương, hình hức; thực hiện tốt phương châm học phải đi đôi với hành, nói phải đi đôi với làm.

Sáu là, nâng cao hiệu quả công tác nắm tình hình, đánh giá đúng tình hình, kịp thời phát hiện, ngăn chặn tình trạng suy thoái, “tự diễn biên”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ. Nắm tình hình, cần tập trung vào những nội dung: những cán bộ, đảng viên có biểu hện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống cũng như có biểu hiện “tự diễn biến”, “tư chuyển hóa” trong các ngành, các cấp, các địa phương tới mức độ nào; nguyên nhân, điều kiện dẫn tới sự suy thoái, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” của cán bộ, đảng viên trong ngành, địa phương mình và tổ chức, đơn vị mình công tác.

Phòng, chống suy thoái và nguy cơ “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ là một vấn đề hết sức quan trọng và cấp bách. Đây là một cuộc đấu tranh vì sự tồn vong của Đảng, của chế độ, Nhà nước xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Vì vậy, đòi hỏi phải có quyết tâm chính trị cao, sự đồng thuận trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, của các cấp, các ngành và bằng những biện pháp quyết liệt, tinh thần thái độ kiên quyết, không khoan nhượng thì mới có thể đạt được kết quả như mong muốn.

Tóm lại, các nội dung và giải pháp nêu trên là một thể thống nhất, quan hệ chặt chẽ với nhau, tập trung cốt lõi vào vấn đề cán bộ và công tác cán bộ của Đảng. Khi có được đội ngũ cán bộ, đảng viên thực sự là “công bộc” của nhân dân, chăm lo cho dân, cho nước, luôn đặt lợi ích của tập thể, của đất nước lên trên lợi ích cá nhân, thì chúng ta không sợ “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”, Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa mãi mãi sẽ trường tồn và phát triển; thực hiện thắng lợi mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh” theo Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII Đảng đã xác định.

Phạm Anh Tuấn